Góp mặt trong chương trình Kính Đa Chiều tập 42, thạc sĩ Thạch Trần Bạch Long sẽ cùng host Minh Đức mang đến câu chuyện chân thật về hành trình trưởng thành của một người bạch tạng, qua đó mở ra góc nhìn đa chiều về những thách thức, định kiến và cả cơ hội để người bạch tạng khẳng định giá trị trong xã hội hiện đại.
Mở đầu chương trình, host Minh Đức đặt vấn đề rằng khi xã hội phát triển, chúng ta dễ dàng bắt gặp những người có làn da rất trắng, mái tóc sáng màu – đặc điểm của người bạch tạng. Tuy nhiên, đằng sau sự khác biệt ấy là rất nhiều áp lực mà không phải ai cũng hiểu hết, đặc biệt là trong những năm tháng đầu đời khi một đứa trẻ bắt đầu bước ra khỏi gia đình để hòa nhập với cộng đồng.
Chia sẻ về tuổi thơ của mình, thạc sĩ Thạch Trần Bạch Long cho biết điều khiến anh nhớ nhất là cảm giác bị chú ý quá mức mỗi khi xuất hiện ở nơi đông người. Những ánh nhìn chăm chú kéo dài khiến một cậu bé khi đó luôn cảm thấy áp lực và tự hỏi vì sao mình lại khác với mọi người xung quanh. Khi lớn hơn, những câu hỏi tò mò từ người khác lại trở thành một dạng áp lực khác: vì sao ba mẹ bình thường lại sinh ra con có làn da trắng như vậy, liệu có phải con ruột hay không, rồi tương lai học hành, công việc, cuộc sống sau này sẽ ra sao. Những thắc mắc tưởng chừng vô tình ấy đã theo anh suốt quãng thời gian đi học cho đến khi trưởng thành.
Không chỉ từ bên ngoài, ngay trong gia đình cũng tồn tại những nỗi lo rất đặc biệt. Thạc sĩ Bạch Long kể lại với sự hài hước rằng người thân không quá lo anh học hành như thế nào, mà lại lo liệu anh có thể kết hôn hay không, bởi nhiều người tin rằng người bạch tạng gặp khó khăn trong chuyện lập gia đình và sinh con. Chính sự lo lắng xuất phát từ tình thương ấy đôi khi vô tình trở thành áp lực tâm lý, khiến người trong cuộc cảm thấy mình yếu thế hơn so với người khác.
Qua đó, host Minh Đức cho rằng những ánh nhìn tò mò hay thương cảm từ xã hội đôi khi tạo ra khoảng cách vô hình, trong khi điều người bạch tạng cần nhất lại là sự công bằng và bình đẳng. Đồng tình với quan điểm này, thạc sĩ Thạch Trần Bạch Long chia sẻ hành trình vượt qua mặc cảm của mình bắt đầu từ sự hỗ trợ rất lớn của gia đình. Theo anh, với trẻ em bạch tạng, điều quan trọng nhất là có một chỗ dựa tinh thần đủ vững để các em tin rằng mình không hề kém cỏi.
Bên cạnh gia đình, môi trường học đường cũng đóng vai trò quyết định. Phần lớn người bạch tạng gặp hạn chế về thị lực nên việc học tập gặp nhiều khó khăn, từ việc không nhìn rõ bảng, khó di chuyển, đến tình trạng nhạy cảm với ánh nắng. Anh cho biết trong suốt những năm đi học, thầy cô và bạn bè đã hỗ trợ bằng những cách rất đơn giản nhưng vô cùng ý nghĩa như sắp xếp chỗ ngồi phù hợp, đọc bài cho chép hoặc tạo điều kiện trong quá trình học tập. Khi lên đại học, việc đi lại trở thành thử thách lớn hơn vì nhiều người bạch tạng khó tự lái xe hoặc dễ bị chói nắng. Vì vậy, anh mong rằng nhà trường và xã hội sẽ hiểu rõ hơn về đặc điểm của người bạch tạng để có những hỗ trợ thiết thực, giúp họ có cơ hội học tập và làm việc như mọi người.
Clip “Thạc sĩ bạch tạng” Thạch Trần Bạch Long chia sẻ hành trình vượt mặc cảm thành giảng viên đại học:
Không chỉ dừng lại ở câu chuyện vượt qua khó khăn, chương trình còn đặt ra câu hỏi về cơ hội dành cho người bạch tạng trong xã hội hiện đại. Theo thạc sĩ Thạch Trần Bạch Long, sự khác biệt về ngoại hình đôi khi lại trở thành lợi thế trong những lĩnh vực cần dấu ấn cá nhân như nghệ thuật, thời trang hay các hoạt động hướng đến công chúng. Tuy nhiên, anh cũng nhấn mạnh rằng người bạch tạng không chỉ phù hợp với những ngành nghề đặc thù mà hoàn toàn có thể làm việc trong nhiều lĩnh vực khác nhau. Bản thân anh hiện đang là giảng viên đại học, và chính quá trình tiếp xúc với sinh viên, đồng nghiệp đã giúp mọi người hiểu hơn về người bạch tạng, từ đó dần thay đổi cách nhìn.
Anh tin rằng khi người bạch tạng đủ tự tin bước ra xã hội, làm tốt công việc của mình và khẳng định được năng lực, thì sự khác biệt về ngoại hình sẽ không còn là rào cản mà ngược lại có thể trở thành dấu ấn riêng giúp họ được ghi nhớ và tiến xa hơn.
Chương trình Kính Đa Chiều với chủ đề “Thách thức – cơ hội của người bạch tạng” cùng host Minh Đức và thạc sĩ Thạch Trần Bạch Long sẽ phát sóng lúc 18h50 ngày 17/3/2026 trên VTV9. Chương trình do VTV9 phối hợp Jet Studio thực hiện.
