Sự chuyển dịch nhanh chóng của công nghệ đang tác động mạnh mẽ đến tư duy làm việc lẫn đời sống tinh thần của con người. Trong chương trình Câu Chuyện Cuộc Sống phát sóng trên kênh THVL1, chuỗi phóng sự mới nhất đã đi sâu phân tích góc nhìn chuyên môn về hành vi tương tác công nghệ, năng lực thích ứng của lao động trẻ và văn hóa ứng xử gia đình.
Ranh giới giữa hỗ trợ kỹ thuật số và lệ thuộc cảm xúc vào AI
Các mô hình trợ lý trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng hoàn thiện về khả năng xử lý ngôn ngữ tự nhiên, trở thành công cụ đắc lực hỗ trợ đời sống. Tuy nhiên, việc người dùng thiết lập các mối quan hệ “bạn bè ảo” với chatbot để giải tỏa áp lực tâm lý đang đặt ra nhiều thách thức về mặt sức khỏe tinh thần.
Dưới góc nhìn tâm lý học, phản hồi của AI thực chất là sự sắp xếp dữ liệu theo thuật toán, không chứa đựng trí tuệ cảm xúc thực sự. Việc tìm kiếm sự xoa dịu từ máy tính khiến người dùng có xu hướng lảng tránh các kết nối xã hội thực tế. Quá trình này lâu dài sẽ làm suy giảm kỹ năng lắng nghe, giảm khả năng tự quản trị cảm xúc và gia tăng nguy cơ trầm cảm. Việc thiết lập ranh giới rõ ràng — coi AI là công cụ hỗ trợ công việc thay vì đối tượng sẻ chia cảm xúc — là điều bắt buộc để bảo vệ tâm lý lành mạnh.
- Truy cập phóng sự: Chuyên đề Lạm dụng trợ lý ảo AI
Năng lực tự học: Chìa khóa thích ứng trước làn sóng tự động hóa
Thị trường lao động thời kỳ chuyển đổi số đòi hỏi nhân sự phải liên tục cập nhật kỹ năng mới. Trong bối cảnh đó, năng lực tự học được xem là chỉ số quan trọng quyết định mức độ cạnh tranh của người trẻ.
Thạc sĩ Phạm Văn Quyền nhấn mạnh, mô hình giáo dục hiện đại đòi hỏi người học chuyển từ trạng thái tiếp thu thụ động sang chủ động khai phá tri thức. Việc sở hữu kỹ năng lọc thông tin, tự đặt vấn đề và sử dụng công nghệ như một công cụ nghiên cứu sẽ giúp người trẻ không bị đào thải trước sự phát triển của tự động hóa. Tự học không chỉ dừng lại ở kiến thức chuyên môn mà còn là quá trình tích lũy kỹ năng mềm và ngoại ngữ để mở rộng ranh giới phát triển sự nghiệp.
- Truy cập phóng sự: Chuyên đề Năng lực tự học của người trẻ
Quản trị giao tiếp gia đình: Xóa bỏ ranh giới im lặng cảm xúc
Ở khía cạnh đời sống gia đình, chương trình phản ánh thực trạng rạn nứt do sự thiếu hụt giao tiếp cảm xúc giữa các cặp vợ chồng. Việc duy trì thái độ im lặng khi xảy ra mâu thuẫn tạo nên những đợt sóng ngầm, đẩy hai bên vào trạng thái cô lập ngay trong chính ngôi nhà của mình.
Thạc sĩ Quang Thị Mộng Chi nhận định, sự đứt gãy kết nối giữa cha mẹ không chỉ làm suy giảm chất lượng hôn nhân mà còn tạo ra mô hình ứng xử tiêu cực cho con cái. Để khôi phục dòng chảy giao tiếp, các thành viên cần chủ động chia sẻ tâm tư, thiết lập không gian đối thoại không phán xét và duy trì sự đồng cảm thường nhật.
- Truy cập phóng sự: Chuyên đề Im lặng trong hôn nhân
Khung giờ phát sóng và thông tin liên quan
- Tên chương trình: Câu Chuyện Cuộc Sống
- Thời lượng: 7 – 9 phút / tập
- Khung giờ: 19:50 Thứ Ba, Thứ Năm, Thứ Sáu hàng tuần trên kênh THVL1
- Đơn vị sản xuất: Báo và Phát thanh, Truyền hình Vĩnh Long phối hợp cùng Jet Studio.
