Những bất cập trong lối sống hiện đại đang đặt ra nhiều thách thức đối với sức khỏe cộng đồng. Trong số phát sóng mới nhất của chương trình Lời Cảnh Báo trên THVL1, các chuyên gia y tế và tâm lý học đã đưa ra những phân tích chuyên sâu nhằm giúp người dân nâng cao nhận thức về cơ chế vận hành của hệ miễn dịch cũng như phương pháp quản trị căng thẳng an toàn.
Suy giảm hệ miễn dịch: Hệ lụy từ rối loạn nhịp sinh học và lối sống
Hệ miễn dịch là cấu trúc sinh học phức tạp giúp bảo vệ cơ thể trước các tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, việc duy trì các thói quen sinh hoạt không điều độ kéo dài sẽ làm suy giảm trực tiếp chức năng đề kháng tự nhiên.
Dưới góc nhìn chuyên môn của ThS.BS.CKII Trần Ngọc Lưu Phương, các tác nhân chính gây suy giảm hệ miễn dịch bao gồm:
- Rối loạn tái tạo tế bào: Thức khuya và căng thẳng mãn tính làm gián đoạn quá trình sản sinh tế bào bạch cầu diễn ra trong chu kỳ ngủ tự nhiên.
- Tác động dinh dưỡng & chất kích thích: Chế độ ăn lệch chuẩn (thiếu chất hoặc béo phì) cùng việc sử dụng rượu bia gây tổn thương tủy xương và gan — những cơ quan then chốt tham gia vào hệ thống miễn dịch.
- Suy giảm tự nhiên do lạm dụng thuốc: Tự ý dùng kháng sinh làm rối loạn hệ vi sinh và suy yếu đáp ứng miễn dịch tự nhiên của cơ thể.
Để phục hồi và bảo vệ hệ miễn dịch, người dân cần tuân thủ chế độ dinh dưỡng cân bằng, đảm bảo chất lượng giấc ngủ, tăng cường vận động vừa sức và thực hiện tiêm chủng vắc xin đầy đủ.
- Truy cập phóng sự: Chuyên đề Suy yếu hệ miễn dịch
Nguy cơ sinh lý và chấn thương khi lạm dụng thể thao để giải tỏa áp lực
Tập luyện thể thao là phương pháp hiệu quả giúp kích thích não bộ tiết các chất truyền dẫn thần kinh như endorphin hay serotonin để cân bằng tâm trạng. Mặc dù vậy, việc lạm dụng vận động cường độ cao trong trạng thái tâm lý tiêu cực có thể gây ra những phản ứng ngược đối với cơ thể.
Phân tích về mặt sinh lý học hành vi, chuyên gia tâm lý Đặng Khánh An chỉ ra rằng:
- Tình trạng căng cơ sinh lý: Căng thẳng thần kinh kích thích cơ bắp gia tăng độ co cứng. Việc vận động tải trọng lớn lúc này làm tăng đáng kể nguy cơ rách cơ, tổn thương dây chằng.
- Suy giảm phản xạ thần kinh: Áp lực tâm lý làm giảm khả năng tập trung và thời gian phản xạ, dễ dẫn đến chấn thương khi tham gia các môn thể thao vận động nhanh hoặc có tính đối kháng.
- Giải phóng cảm xúc ảo: Cảm giác hưng phấn ngắn hạn sau khi tập quá sức dễ bị nhầm lẫn với việc triệt tiêu nguyên nhân gây stress, trong khi thể trạng thực tế lại rơi vào trạng thái kiệt sức.
Các chuyên gia y tế khuyến cáo, khi gặp căng thẳng, việc lắng nghe tín hiệu cơ thể và áp dụng các phương pháp điều hòa nhịp thở, vận động nhẹ nhàng (như đi bộ, bơi lội thư giãn) sẽ mang lại hiệu quả phục hồi sinh học an toàn hơn so với các bài tập cường độ cao.
- Truy cập phóng sự: Chuyên đề Lạm dụng vận động khi stress
Khung giờ phát sóng chương trình
- Chương trình: Lời Cảnh Báo
- Khung giờ phát sóng: 19h50 Thứ Hai và Thứ Tư hàng tuần trên kênh THVL1.
- Đơn vị thực hiện: Báo và Phát thanh, Truyền hình Vĩnh Long phối hợp cùng Jet Studio.
